Meslek

İnşaat Mühendisi

Tanım

Bina, karayolu, demiryolu, metro, köprü, tünel, rıhtım, baraj, sulama, pis su arıtması gibi yapıları tekniğe uygun ve ekonomik olarak tasarlayan,yaptıran ve yapım çalışmalarının yürütülmesini denetleyen kişidir.

Görevler

• Yapılması istenen yapının planını, inşaat alanının yapıya uygun olup olmadığını inceler, mühendislik hesapları yapar, bunlarla ilgili projeler hazırlar, gerekli malzeme ve donanımı hesaplar ve yapım araç-gereçleri sağlar,
• İnşaat projeleri ile ilgili olarak yapıyı yaptıran kişi veya birimin istekleri doğrultusunda proje ve ihale dosyası hazırlar,
• İnşaatın değişik görünümlerinin taslak projelerini çizer, gerekirse projede değişiklik yapar,
• Şantiye kurdurur, insan gücü sağlar, çalışanlar için iş güvenliğini sağlayıcı önlemler alır,
• İnşaatı belli bir program dahilinde yürütür, uygulamada ortaya çıkan proje hatalarının düzeltilmesini sağlar,
• Özel ve teknik şartnameler ve sözleşmeler, özel fiyat analizi hazırlar, ihale komisyonuyla birlikte ihale işlemlerini yapar, ihalesi yapılan işlerin projeye uygunluğunu denetler,
• İnşaatta çalışanların ücretini, çalışma koşullarını ve sosyal haklarını takip eder, denetler,
• Geçici ve kesin kabul komisyonlarında yer alarak inşaatın devir, teslim işlemlerinin yapılmasını sağlar,
• İnşaatla ilgili sorunlarda bilirkişi olarak görev yapar,
• Yeni teknolojilerin uygulanması için işbaşı eğitimi yapar, yaptırır

Mesleğin Gerektirdiği Özellikler

İnşaat mühendisi olmak isteyenlerin;
• Üstün bir akademik yeteneğe,
• Sayısal akıl yürütme gücüne sahip,
• Şekiller arasındaki ilişkileri görebilen (örneğin bir küpün açılımının nasıl olacağını zihinde canlandırma),
• Fen bilimlerinde başarılı (özellikle matematik, fizik ve bu alanlara ilgili)
• Sorumluluk sahibi, dikkatli,
• Yöneticilik özelliklerine sahip kimseler olmaları gerekir.
• Yaratıcılık meslekte başarıyı artırır

Çalışma Ortamı ve Koşulları

İnşaat mühendisi; çizim yaparken büroda, yapım aşamasında inşaatlarda çalışır. Düşünme, okuma, ayakta durma gibi etkinliklerde bulunur. Proje mühendislerinin çalışma ortamı rahat olmasına rağmen, şantiye mühendislerinin çalışma ortamı tozlu, gürültülü, yazın sıcak, kışın soğuk olabilir. İnşaatta çalışırken azda olsa kazaya uğrama tehlikesi vardır. Çalışma saatleri düzenli olabileceği gibi hafta sonu çalışması da olabilir. Özellikle büyük firmalarda çalışan meslek elemanları sık sık seyahat edebilirler. Mevsime ve hava şartlarına bağlı olarak iş yoğunluğu artıp azalabilir. Çalışırken tesisat konusuyla ilgili tekniker ve mühendislerle, mimarlarla, teknik ressamlarla, harita mühendisleriyle, işçilerle, jeoloji mühendisleriyle, çeşitli kamu kuruluşlarında çalışan personelle (Belediyeler, DSİ, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı) iletişimde bulunabilir.

Çalışma Alanları ve İş Bulma Olanakları

İnşaat mühendisleri, kamu ve özel kurum ve kuruluşlarda çalışırlar. En yoğun olarak çalıştıkları kurumlar: T.C.Devlet Demiryolları, Karayolları, Devlet Su İşleri, Bayındırlık ve İskan Bakanlığıdır. Kendi işyerini açabilirler.

Ülkemizde tarım ve sanayi sektöründen sonra inşaat sektörü en önemli istihdam alanını oluşturmaktadır. Ancak yeni üniversitelerin açılması ve üniversitelere göre farklılık gösteren eğitim olanakları nedeniyle yeni mezun olan inşaat mühendislerinde işsiz kalma olasılığı daha fazladır.

İnşaat Mühendisleri Odası Yayınlarından edinilen bilgiye göre ülkemizde inşaat mühendisliği eğitimi gören kadın sayısı oldukça azdır. İnşaat mühendisi olarak görev yapan bayanların büyük çoğunluğu da büroda proje mühendisliği yapmaktadır.

İnşaat sektörü devamlı gelişim ve ilerleme içinde olduğundan gelişen teknolojinin takip edilmesi gerekir. Ayrıca uzmanlaşma (köprü, baraj, otoyol, bina inşaatı) ve bilgisayar kullanımı artmaktadır. Deprem ve diğer tabii afetler göz önünde bulundurularak yapılaşmaya gidilmesi inşaat mühendisliğinin gelecekteki çalışmalarını etkileyecektir.

Meslek Eğitiminin Verildiği Yerler

Mesleğin eğitimi, çeşitli üniversitelerin Mühendislik, Mühendislik-Mimarlık ve İnşaat fakültelerinin “İnşaat Mühendisliği” bölümlerinde verilmektedir

Meslek Eğitimine Giriş Koşulları

Mesleğin eğitimine girebilmek için,
- Lise veya dengi okul mezunu olmak,
- Öğrenci Seçme Sınavı’nda (ÖSS) “İnşaat Mühendisliği” lisans programı için yeterli “Sayısal (SAY-2)” puan almak,
- Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) Tercih Bildirim Formunda “İnşaat Mühendisliği” lisans programı ile ilgili en az bir yükseköğretim programını tercih etmek gerekmektedir.

Eğitimin Süresi ve İçeriği

Eğitim süresi 4 yıldır. Yabancı dille eğitim yapan okullarda ise bir yılı hazırlık olmak üzere 5 yıldır.

Eğitimin:
1. yılında; Matematik, Fizik, Kimya, Teknik Resim, Yabancı Dil, Bilgisayar Programlama, İnşaat Mühendisliği için Jeoloji, İnşaat Mühendisliğine Giriş,

2. yılında; Mühendislik Mekaniği, Mühendislik Ekonomisi, Malzeme Bilimi, ileri düzeyde Matematik, İnşaat Mühendisliği Bilgisi Uygulaması, Topografya, Mukavemet, Yapı Malzemeleri, Mühendis Matematiği,
3. yılında; Yapı Mekaniğine Giriş, Ulaştırma Mühendisliği, Zemin Mekaniği, Akışkanlar Mekaniğine Giriş, Hidroloji, Mühendis Bilgilendirme Yöntemleri, İstatistiksel Yöntemler, Trafik Mühendisliğine Giriş, Zemin Mekaniği, Hidromekanik, Yapı Statiği,

4. yılında; Temel Mühendisliği, Su Kaynakları Mühendisliği, Betonarme, Yapım Mühendisliği ve İşletmesi, Su Kaynakları Mühendisliği, Çelik Yapılar, Yapı Tasarımı derslerini almaktadırlar.

Eğitim sırasında staj zorunluluğu vardır.

Meslekte İlerleme

Meslek eğitiminden sonra yatırımcı kuruluşların, meslek odalarının ve büyük firmaların açtığı mesleki eğitim kursları vardır. İnşaat Mühendisleri Odası ihtiyaca göre sık sık çeşitli eğitimler düzenlemektedir.
Lisans eğitiminden sonra yüksek lisans ve doktora yaparak akademik kariyer yapılabilir ayrıca üniversitelerde, araştırma görevlisi, yrd. doçent, doçent ve profesör olarak görev yapabilirler.

Burs, Kredi ve Ücret Durumu

Yüksek öğrenimleri süresince öğrenciler, Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumunun sağlamış olduğu kredi ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler, ayrıca çeşitli resmi ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.

Kamu kurumlarında çalışanlar teknik hizmet sınıfının faydalandığı zam ve tazminatlardan yararlanırlar.

Özel işyerlerinde çalışanlarda ise kazanç, tecrübeye ve bölgelere göre değişmektedir. Genellikle büro görevi yapanlar asgari ücretin dört katı kadar, şantiye mühendisliği yapanlar asgari ücretin sekiz katı kadar, yabancı dil, bilgisayar ve deneyimi olanlar ise asgari ücretin dokuz katı kadar ücret alırlar.
Kendi işyerlerini açarak müteahhitlik yapanlarda ise ücret yapılan işe göre değişkendir.