Sinir Sistemi Patolojileri (Hastalıkları)

• Menenjit (akut, kronik/bakteriyel, viral)

• Ensefalit (beyin apsesi, viral ensefalit)

• Diğer (mantar, ender görülen hastalıklar)

Damar Hastalıkları

• İskemik (hipoksik) ensefalopati (beynin oksijensiz kalması, kan akımındaki azalma)

• Beyin enfarktüsü (damar tıkanması neticesinde oluşur)

• Kafa içi kanamalar .

 Travmalar

• Çarpma vb. sonucu ortaya çıkan kafa içi travmalar

 Tümörler

• Primer (beyin hücreleri kökenlidir)

• Metastatik (vücuttaki bir tümörün beyne yayılması) .

Dejeneratif Hastalıklar

• Alzheimer

• Huntington Hastalığı

• Parkinsonizm

• Motor nöron hastalığı (Amiyotrofik Lateral Skleroz) .

 Demiyelinizan Hastalıklar

• Multiple Skleroz .

 Beslenme İle İlgili Çevresel Ve Metabolik Hastalıklar

• Beslenme ile ilgili

–  Tiamin eksikliği (B1 vitamini)

–  Kobalamin eksikliği

• Metabolik Ansefalopati

–  Hepatik ansefalopati .

 Doğuştan Gelen Metabolizma Bozuklukları

• Lökodistrofiler .

 Sık Görülen Komplikasyonlar

• Kafa içi basınç artışı ve beyin fıtıklaşması

• Beyin ödemi

• Hidrosefali .

 *** Dejeneratif hastalıkların 2 temel özelliği vardır.

–  Nöron hastalıklarıdır ve seçici olarak bir veya daha çok fonksiyonel sistemi etkilerken diğerlerini sağlam bırakır.

–  MSS’nin simetrik ve ilerleyici olarak tutulumu ile karakterizedir .

 Alzheimer

• Yaşlılık bunamasının (demans) en sık nedenidir.

• Konsantrasyon, hafıza ve yüksek entelektüel fonksiyonlar bozulur.

• 5-10 yılda ilerleyici hafıza ve oryantasyon kaybı ile konuşma zorluğu, sessiz ve hareketsiz bir demans oluşturur.

• %10’u kalıtsal, çoğunluğu sporadik (ilk defa) olarak görülür.

• Patolojik olarak beyindeki bulgusu, nörofibriller yumaklar ve senil (yaşlılık) plaklardır .

 Huntington Hastalığı

• İlerleyici bunama ve istemsiz hareketler ile karakterize olur.

• İlk defa 20-50 yaşları arasında görülür.

• Genetik geçişlidir.

• Acımasız bir ilerleme gösteren hastalık 15. yılda ölümle sonuçlanır .

Parkinsonizm

• Anlamsız yüzler, öne eğik duruş, istemli hareketlerde yavaşlama, hızlı yürüyüş, gevşeyememe ile karakterize olan bir motor nöron hastalığıdır.

• İdiyopatik Parkinson, hastalığın en sık görülen formudur.

• 50-80 yaşları arasında ortaya çıkar ve yaşla beraber sıklığı artar .

 Amiyotrofik Lateral Skleroz

• Piramidal motor sistemin yukarı ve aşağı nöronlarında dejenerasyon vardır.

• Spastisite, refleks artışı, kaslarda kuvvet kaybı görülür.

• Erkeklerde 2 kat fazladır.

• 2-6 yılda kaçınılmaz olarak ölümle sonuçlanır.

• (Futbolcu Sedat) .

 Multiple Skleroz

• Çoğunlukla 20-40 yaş arasında ortaya çıkar.

• Miyelin kaybı gösteren plaklar görülür.

• Sallanarak yürüyüş, idrar ve dışkı tutamama, felç görülür.

• Göz tutulumu vardır.

• Etkili bir tedavisi yoktur.

• Çoğunlukla ataklarla seyreder .

 Hidrosefali

• BOS’un miktarının belirgin artışı ile beraber beyin ventriküllerinin genişlemesidir.

• BOS yapımı artışı, emilimin azalması ya da dolaşımındaki tıkanıklığa bağlı olabilir.

• Erken çocukluk devresinde (1-2 yaş) kafatası suturaları henüz kapanmadığından hidrosefali kafatasında genişleme ile kendini göstermez .

Menenjit

• Beyin zarı iltihaplanmasI 

Ensefalit

• Beyin iltihaplanması.

• Bunlar dışında doğrudan beyinle ilgili olmayan ancak vücutla birlikte beyni de etkileyen doğumsal metabolizma hastalıkları da vardır .

  • FKU (Fenilketonüri)

• Homosistinüri

• Üre Döngü Defektleri Galaktozemi

• Niemann-Pick Hastalığı (yağ metabolizma bozukluğu)

• Tay-Sachs

• Down Sendromu

• Edwards Hastalığı

• Patau (Trisomi 13) .

Kaynak:

• (1) Kumar V., Cotran R., Robins S. (1995). Temel Patoloji. Nobel&Yüce yay., İstanbul.
• (2) Onat T. (1996). Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları. Cilt 1. Eksen Yayınları, İstanbul.